تبلیغات
براسان - سل:

بلوچستان


Admin Logo
themebox Logo
نویسنده :انس حسین بر
تاریخ:چهارشنبه 20 بهمن 1389-09:15 ب.ظ

سل:

سه گونه میكروب (باسیل) سل بعنوان عامل بیماری در حیوانات خونگرم شناخته شده اند كه گونه سل انسانی و گاوی و مرغی می باشند. گونه های سل پستانداران (انسانی و گاوی) خیلی به یكدیگر نزدیك هستند و اختلافشان بیشتر از نظر سرم شناسی است ، گونه مرغی از جهات مختلف با دو گونه (انسانی و گاوی) دیگر تفاوت دارد و بخوبی قابل تمایز است. باید دانست مثلاَ گونه سل گاوی ممكن است از انسان یا گربه جدا شود و یا گونه انسانی موجب سل در سگ و خوك می گردد و یا گونه مرغی ایجاد اختلالات آنتی ژنتیكی در گاو و گوسفند نماید.

دو گونه میكروب سل در ماهیان پرورشی و استخوانی شناسایی شده كه از نظر بهداشت عمومی و ایجاد حساسیت در نزد آكواریومداران و كاركنان پرورش ماهی مورد توجه است. نوعی دیگر میكروب سل نیز از یك نوع جونده بنام ول ( )VOLE جدا شده كه قادر است در سایر پستانداران ضایعاتی نظیر سل را ایجاد نماید. در خزندگان و لاك پشت و قورباغه نیز نوعی میكروب سل جدا شده است .

 

 

سل گاوی:

 

از نظر میزان اشاعه و اهمیت اقتصادی و بهداشتی مهمترین سل دامی است كه در بیشتر كشورهای جهان كم وبیش وجود دارد و میزان گسترش آن بر حسب سه نوع می باشد که عبارتند از :

وضع دامپروری

نژاد گاو

اجرای مقررات بهداشتی متفاوت

 اهمیت بیماری در نژادهای شیری بیشتر از نژادهای گوشتی است معمولاَ نگهداری گاوان در زمستان در اصطبلهای بسته، تاریك، نمورشیوع بیماری بیش از نگهداری گاوهای است كه در چراگاه پرورش می یابند. سیر بیماری در دام طولانی بوده و در دامهای جوان علائم بیماری كمتر دیده می شود. بطور كلی با ایجاد واحدهای صنعتی گاوداری در ایران و ورود گاوهای خارجی جهت اصلاح نژاد اولین علائم بیماری سل گاوی خودنمایی كرد و در سال 1320 مواردی از آن در موسسه دامپروری حیدرآباد تشخیص داده شد. شیوع بیماری سل در خوكها و گرازها خیلی كمتر از گاو است ولی در صورت استفاده این حیوانات از چراگاههای گاوان مبتلا ممكن است به بیماری سل دچار گردند و مخاطراتی برای گاوان سالم ایجاد كنند. اسب و گوسفند به ندرت به این بیماری مبتلا می شوند و حساسیت بز نسبت به اسب و گوسفند بیشتر است. گوشتخواران مقاومت زیادتری در برابر سل دارند ولی در عین حال در اثر خوردن مواد آلوده و یا در نتیجه مجاورت با افراد و یا دامهای مریض ممكن است به آن مبتلا گردند. پرندگان در شرایط طبیعی به این بیماری دچار می شوند، معمولاَ مرغهای تخمگذار بیشتر یكسال بیشتر دچار می شوند. جوندگان و خزندگان و ماهیان نیز به این بیماری دچار می شوند (حیوانات مهره دار).

 

بیماری زایی گونه گاوی سل در سایر حیوانات :

در گاو ایجاد سل عمومی و پیشرونده ای می نماید.

در اسب ایجاد سل عمومی می كند.

برای خوك خیلی بیماریزا است و در مكانهایی كه خوك و گاوان مریض مجاور یكدیگر نگهداری می شوند موجب سل پیشرونده در خوكها می گردد.

در گوسفند و بز گونه گاوی سل عمومی ایجاد می كند ولی بطور كلی سل در این دامها به ندرت دیده می شود.

در سگ سل عمومی بوجود می آمورد ولی در این حیوان سل گاوی به اندازه سل انسانی شایع نیست.

در گربه ایجاد سل عمومی می كند و بطور كلی سل در این دامها بیشتر مربوط به گونه گاوی است.

در جوندگان سل عمومی ایجاد می كند.

گونه سل گاوی برای پرندگان بیماریزا نمی باشد اما حاملهای انتقال بیماری می باشند.

در انسان بویژه در كودكان گونه سل گاوی سل پیشرونده بوجود می آورد كه بیشتر عقده های لنفاوی و یا اندامهای گوارشی و استخوانها را فرا می گیرد.

 

بیماریزایی گونه مرغی :

 

تمام پرندگان نسبت به گونه مرغی حساس می باشند ، بیماری سل بیشتر در پرندگان اهلی و پرندگان باغ وحش دیده می شود.

در گاو ممكن است موجب عفونت رحم با دوام سقط جنینی گردد در غیر اینصورت جراحات مختصری در عقده های لنفاوی بوجود می آورد كه بخودی خود اهمیتی ندارد ولی گاوان در برابر تزریق بونین كه به منظور شناخت بیماری بون بكار می رود واكنش مثبت نشان می دهند.

آلودگی اسب به گونه مرغی گزارش گردیده است ولی بیماری حاصل اهمیت زیادی نداشته است.

در خوك اغلب جراحات به عقده های لنفاوی محدود می شود ولی گاهی سل عمومی در اثر گونه مرغی در این حیوان بوجود میآید.

در گوسفند ممكن است سل عمومی و آلودگی ریه و عقده های لنفاوی بوجود می آورد ولی بطور كلی گوسفندان كمتر به بیماری سل دچار می شوند.

در بز موارد نادری از سل عمومی در این حیوان در اثر گونه مرغی گزارش شده است.

سگ و گربه خیلی بندرت بوسیله گونه مرغی گزارش نگردیده است.

خرگوش نسبت به گونه مرغی از حساسیت زیادی برخوردار است.

 

 

مقاومت میكروب(باسیل) سل و طرز انتقال بیماری :

 

باسیل سل هاگ ندارد .

در برابر حرارت مقاومت زیادی نمی كند .

در اثر پاستوریزاسیون از بین می رود.

مقاومت میكروب در برابر خشك شدن محیط نسبتاَ زیاد است.

در مقابل نور مستقیم خورشید به سهولت از بین می رود.

در برابر بیشتر موارد ضدعفونی كننده و مقاومتی بیش از سایر باكتریهای فاقد هاگ از خود بروز می دهد.

باسیل سل در زمینهای مرطوب ، فضولات و بستر حیوانات ممكن است مدت زیادی زنده بماند در گل و لای و در باغ وحش بیش از 7 ماه مقاومت می كند.

نسبت به سرما مقاوم است در گوشتهای یخ زده بمدت یكسال در 50- درجه سانتیگراد تغییری در خصوصیات باكتری مشاهده است .

در شیر محتوی باسیل سل در 8- تا 20- بمدت 2 سال و 8 ماه بدون تغییر یافت شد.

در بافتهای عفونی شده تا مدت 18 روز در آب نمك میكروب را زنده نگاه میدارد.

درجه حرارت مناسب برای رشد گونه باسیل سل انسانی و گاوی 37- 38 می باشد.

باسیل سل تا چند در حرارت 75، 10 دقیقه و 95 یك دقدقه مقاومت می كند.

باسیل سل تا چند سال در بیماران فوت شده و در لاشه حیوانات زنده باقی می ماند.

بسیاری از مواد ضدعفونی كننده قوی اثر چندانی بروی این میكرو ارگانیسم ندارد.

الكل یك ماده ضد عفونی كننده اثر بخش بر روی این میكرو ارگانیسم می باشد.

 

راههای ورود میكروب به بدن : 

دستگاه تنفس : در انسان و گاو عادی ترین راه دخول میكروب دستگاه تنفس می باشد. در دامهای شیرخوار ممكن است میكروب سل همراه با شیر وارد بدن حیوان گردد و حیوانات را مبتلا سازد . خورانیدن اندامهای سلی و یا شیر سلی به دامهائی نظیر خوك، سگ و گربه منجر به بروز بیماری در آنها خواهد گردید.بعضی از اوقات دامهایی كه بشكل ریوی به بیماری مبتلا می باشند در اثر بلع اخلاط آلوده بطور ثانوی دچار سل دستگاه گوارش خواهند گردید.

گوارش : در پرندگان همواره از راه دستگاه گوارش صورت میگیرد در نتیجه برچیدن دانه ها و یا مواد غذایی آلوده باین بیماری دچار می شوند. به این جهت آثار سل پرندگان بیشتر بصورت دانه سلی در طحال دیده می شود.

خراشهای پوستی : ورود میكروب سل از راه زخمهای جلدی و ایجاد سل پوستی كه انسان معمولاَ لوپوس خوانده میشود كه در دامها بسیار كمیاب است.

از راه رحم : دامهایی كه مبتلا به سل رحمی می باشند ممكن است جراحات سلی در جفت انها ایجاد می شود و میكروب سل از راه خون جنین را آلوده سازد در این صورت نوزاد پس از تولد در نتیجه سل عمومی بزودی تلف خواهد شد. این نوع سل معمولا پس از جفتگیری و یا در اثر سوند آلوده در تلقیح و یا متعاقب تورم پرده صفاف سلی اتفاق می افتد و یا در اثر سل عمومی باكتری از راه خون آلوده می سازد و یا در بعضی از موارد بیماری منجر به ناباروری در گاوان می گردد. ترشحات چركی مزمن كه حاوی باسیل سل فراوان است از مهبل جاری می گردد.

 

 

نشانیهای بیماری سل در گاو :

 

بیماری سل در گاو معمولاَ سیر مزمن دارد و بنابراین ممكن است تا مدتی با وجود ابتلاء به سل ، حیوان ظاهر سالم خود را حفظ كند و حتی بعضی از گاوان كه جراحات وسیع سل عمومی دارند از نظر ظاهری اغلب عادی جلوه می كنند. نشانیها شامل:

لاغری تدریجی و دائمی

كم و زیاد شدن اشتها

نوسان درجه حرارت بدن

از دست دادن چابكی

ممكن است مو جلای اولیه خود را از دست بدهند این آثار معمولاَ پس از زایش محسوس تر و نمایان تر است.

سرفه های كوتاه و مرطوب در اثر ابتلاء ریه در اثر برنكوپنومونی و مزمن –سرفه هیچگاه صدادار و همراه با تشنج نیست بخصوص صبحهای زود در هوای سرد.

تنگی نفس با افزایش تعداد تنفس آشكار می شود، در بعضی نواحی صداهای تنفسی شنیده نمی شود و در قسمتهای دیگر خس خس ریه همراه با رالهای تنفسی شنیده می شود.

ابتلای عقده های لنفاوی نای ممكن است باعث تنگی مجاری عبور هوا و موجب دشواری تنفس گردد.

عادی ترین نشانیهای سل گوارشی شامل بزرگ شدن عقده های لنفاوی و فشار بر اندامهای مجاور و نیز بزرگ شدن عقده های لنفاوی عقب حلقی می باشد.

تورم بیضه سلی بسیار نادر است در این صورت بیضهها بزرگ ، سفت و بی درد می باشد.

تورم پستان سلی از نظر بهداشت انسانی و هم از نظر انتقال بیماری به گوساله ها و همچنین بواسطه دشواری تمایز ان از سایر پستان واجد اهمیت ویژه ای می باشد و از مشخصات ان سفت و بزرگ شدن بافت پستانی است، همراه با كاهش شیر و بزرگ شدن عقده های لنفاوی فوق پستانی بدون علائم بیماری دیگر می توان به بیماری سل مشكوك شد.

شناسایی سل حیوانات پس از مرگ معمولاَ بسیار آسان است زیرا جراحات سلی منظره مشخصی دارند و چون كانونهای سلی ابتدا در عقده لنفاوی تشكیل می شود لذا معاینه دقیق و منظم این عقده ها مخصوصاَ هنگاممعاینه لاشه در كشتارگاه و در مواردی كه آثار بیماری در سایر اندامها چندان زیاد نیست وسیله موثری برای شناخت سل می باشد.

 

درمان :

 

باید اذعان داشت كه این بیماری درمان نداشته بنابراین سیاست باید بر مبنای پیشگیری مبارزه و كنترل باشد




داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 


Benedict
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 01:19 ق.ظ
Oh my goodness! Amazing article dude! Thank you so much,
However I am encountering difficulties with your RSS. I don't know
why I cannot subscribe to it. Is there anybody getting the same
RSS problems? Anyone that knows the solution will you kindly respond?
Thanx!!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر